BİR TAKIMIN YÜKSELİŞİ VE DEVRİLİŞİ
Bir takımın yükselişi ve devrilişinde, takımbirlikteliği, takım bütünlüğü, takım ruhu ve takımdaşlık gibi süreçler çok önemli role sahiptir. Teknik direktör, antrenör, spor yöneticisi ve sporcuların bunu sıkça belirtmelerine karşın, bunun nasıl elde edileceğine ilişkin önlemler yeterli değildir. Hazırlık çalışmalarının yetersiz yetersizlikleri içinde takımlardan üst düzey performans, başarı ve birinciliklerin beklenmesi ise, gerçekçi olmayan bir istek olarak kalmaktadır. Bir takımın yükselişi ile ilgili faktörleri Milli Takım, Galatasaray, Fenerbahçe ve Beşiktaş örneklerinden yararlanarak aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz.
Bir takımda “sürekli değişiklikler” varsa, takım bütünleşmesi ve yükselişinin yaratılması güçtür. Sürekli yönetim, teknik direktör, antrenör ve futbolcu değişiklikleri takım bütünleşmesini engellerken devrilişine zemin hazırlar. Üst düzeyde takım bütünleşmesi, performans ve başarı, sürekli değişen, kaygan ve güvenilir olmayan bir zeminde ortaya çıkmaz.
Bir takımı saran çevrede sürekli “olumsuz eleştiriler” varsa, takım bütünleşmesi yükselişinin yaratılması güçtür. Futbolcular arasında sürekli olumsuz eleştiriler varsa, yönetici, basın, teknik direktör ve antrenör futbolcuları sürekli eleştiriyorsa, takım bütünleşmesi engellenirken devriline zemin hazırlanır. Sağlıklı olmayan olumsuz eleştiri kültürüyle takım bütünleşmesi veya takımdaşlık yaratma düşünceleri çelişkilidir. Ve doğru gözükmemektedir.
Takım “hedeflerinde bir anlaşma” yoksa takım bütünleşmesi ve yükselişinin yaratılması güçtür. Galatasaray takımının takım olarak hedefiyle her bir futbolcusu için hedefi, Galatasaray takımının her bir futbolcusunun kendi hedefleriyle takımları için hedeflerinin uyumlu olması gerekir. Buna hedef belirlemede dörtlü uyum ilkesi diyebiliriz. Bu dörtlü hedef uyumunun kulüp yönetimi, teknik heyet ve futbolcular arasında gerçekleşmesi, takım yükselişini kolaylaştırırken hedefler arası uyumsuzluk devrilişe zemin hazırlar. Hedefler arası uyum yok ise, takım bütünleşmesinin kendiliğinden ortaya çıkacağını düşünmek gerçekçi değildir.
Takımda “rol çatışmaları” yaşanıyorsa, takımdakiher bir kişi kendi rolüyle ilgili açıklığa sahip değil ve rolü kabullenmemiş ise, üst düzeyde performans ve takım bütünleşmesi yaratmak güçtür. Oyun sistemi, stratejisi, taktiği ve oynama pozisyonlarında yaşanan çatışmalar takım bütünleşmesini engellerken, takım devrilişine zemin hazırlar.
Takımda “iletişim zayıflığı varsa”takım bütünleşmesinin yaratılması güçtür. İletişimin zayıflığı takım bütünleşmesi ve yükselişini engellerken, devrilişine zemin hazırlar. Üst düzey performans bir iletişim uyumu ile gerçekleşir.
Takımda liderlik üstlenen kişilerde , “vizyon ve yön verme problemi” varsa, takım bütünleşmesinin yaratılması güçtür. Birçok takım zayıf liderliğin etkisi altındadır. İyi düzeyde bilgi ve beceri, zayıf liderlik altında beklenen sonuçları vermeyebilir. Bu nedenle, bazı takımlar teknik direktör veya antrenör değişiminden üst düzeyde yarar sağlarken, bu durum diğer takımlarda aynı sonucu vermeyebilir. Takım etkili liderlikle yükselişe ve zayıf liderlikle de devrilişe sürüklenebilir.
Takımda “güç çatışmaları yaşanıyorsa” , takım bütünleşmesinin yaratılması güçtür. Güç çatışmaları, rekabet, forma kapma gibi kavramlar altında iyi yönde ima edilmesine karşın, takım bütünleşmesini engelleyici de olabilir. Etkili liderlikle güç çatışmaları çözümlendiğinde takım bütünleşmesi ve yükselişi kolaylaşırken, çözümsüzlük takımın devrilişine zemin hazırlayabilir.
Takımda kişilikler uyumlu değil ve “kişilikler arası sürekli çatışma” yaşanıyorsa, takım bütünleşmesinin yaratılması güçtür. Büyük futbol takımlarımız, sadeceyıldız ve becerisi yüksek bir oyuncuyu transfer ettiğinde, bu futbolcunun kişilik özelliklerinin takımla uyumunda bulunan problemler nedeni ile beklenen verim alınmayabilir. Bazı futbolcular bazı takımlar içinde daha iyi ve diğer bazı takımlar içinde ise, daha kötü performans ortaya koyabilir. Bu aynı durum teknik direktör ve antrenörler içinde geçerlidir.
Takım bütünleşmesi, takım başarısı ve performansının ne ölçüde ortaya çıkacağı üzerinde etkilidir. Takım ruhu kendiliğinden, bir ruh çağırma ile değil, somut gerçeklikler ve çalışmalar içersinde meydana gelir. Takım bütünleşmesi ve performans birbirlerini etkileyerek yüksek başarının ortaya çıkışına olanak sağlar. Takımın daha iyi performansı takım bütünleşmesini ve takım bütünleşmesi de takım performansını olumlu yönde etkiler. Takım bütünleşmesi başarıyla yönetildiğinde, hedef birlikteliği ve sosyal birliktelik sağlanır ve takım performansının ortaya çıkışı, takımın bütün kapasiteleriyle kendini gerçekleştirmesi kolaylaşır.